O πολεμος των μηχανών αναζήτησης

• Ποιo είναι το σημαντικότερο κεφάλαιο του Google;
• Από που προέρχονται τα έσοδα των μηχανών αναζήτησης;
• Ποιες είναι οι κυριότερες μηχανές αναζήτησης;
• Τι το ελληνικό έχει η μηχανή αναζήτησης Ask [Jeeves];
• Γιατί το Google ξεκινά την ψηφιοποίηση των βιβλίων;
• Είναι δικαιολογημένες οι αντιδράσεις των εκδοτικών οίκων ενάντια της προσπάθειας του Google;
• Ποια τα οφέλη της συνεργασίας ΙΒΜ-Google για τη δημιουργία ενός εργαλείου αναζήτησης για εταιρικά δεδομένα;
• Γιατί η Microsoft διαθέτει τις υπηρεσίες της πύλης Live.com σε τρεις διαφορετικές εκδόσεις;
• Ποια αλλαγή στη στρατηγική της Μicrosoft σηματοδοτεί η λειτουργία του Live.com;

Ο καινούργιος πόλεμος της Microsoft αφορά τις μηχανές αναζήτησης.

Υπολογίζεται ότι το 2005 στο διαδίκτυο υπήρχαν γύρω στα 500 δισ. εγγράφων και ότι οι χρήστες έκαναν 550 εκατομμύρια αναζητήσεις την ημέρα. Η αγορά διαφημίσεων για τις μηχανές αναζητήσεων είναι του ύψους των 2 δισ. το χρόνο και αναπτύσσεται ταχύτατα με ετήσιο ρυθμό 35%.

Η δημοφιλέστερη μηχανή αναζήτησης στο διαδίκτυο είναι το Google, με κύριο χαρακτηριστικό του το λιτό σχεδιασμό της κύριας οθόνης του. Το σχεδιασμό αυτόν έχουν μιμηθεί και το MSN και το Yahoo. Το Google ξεκίνησε το 1998 και βασίζεται σε έναν αλγόριθμο αναζήτησης που χρησιμοποιεί σαν κριτήρια για την αξιολόγηση μιας ιστοσελίδας, μεταξύ άλλων, τον αριθμό και την ποιότητα των συνδέσεων προς τη συγκεκριμένη ιστοσελίδα. Το 2005 το Google παρουσίασε κέρδη 1 δισ. δολαρίων, που αντιστοιχούν στο 30% των συνολικών του εσόδων, έχοντας 1.300 εργαζόμενους.

Το σημαντικότερο περιουσιακό στοιχείο του Google αυτή τη στιγμή είναι η αναγνωρισιμότητα του ονόματος του (εταιρικό σήμα). Ωστόσο, ιστορικά έχει αποδειχθεί ότι η αναγνωρισιμότητα εταιριών στο διαδίκτυο είναι κάτι πολύ ασταθές και εφήμερο. Αρκεί κανείς να αναλογιστεί το παράδειγμα του Netscape.

Για τους τέσσερις πρώτους μήνες του 2005, η Microsoft έχει ξοδέψει σε διαφήμιση 44 εκατομμύρια δολάρια, το Yahoo 14 εκατομμύρια, ενώ το Google 2 εκατομμύρια δολάρια.

Σχήμα: Ποσοστά μηχανών αγοράς για το 2005. Πηγή Nielsen/Netratings

H Microsoft συνηθίζει να εισέρχεται σε προσοδοφόρες αγορές καθυστερημένα αλλά δυνατά. Στις αρχές του 2005 παρουσίασε τη δική της μηχανή αναζήτησης, ενσωματωμένη στο MSN, με την ελπίδα ότι θα έχει ανάλογη επιτυχία και θα αποσπάσει μερίδιο των εσόδων του Google. Τεχνικοί εμπειρογνώμονες λένε όμως πως η απομίμηση πιθανόν να είναι αποτυχημένη και πως η μηχανή MSN Search, η οποία μοιάζει με το Google, είναι πιθανόν να εξαπατά τον χρήστη. Επισήμαναν ότι δεν προσφέρει στους πελάτες αρκετά νέα χαρακτηριστικά και ότι οι αρχικές εκδοχές της απέτυχαν ακριβώς σε εκείνο για το οποίο προορίζονται – να βρουν πληροφορίες. «Η Microsoft παρουσίασε μια μηχανή έρευνας που είναι καλύτερη από το Google απ’όλες τις απόψεις, εκτός από μία: τα αποτελέσματα της έρευνάς της είναι φρικτά» δήλωσε αναλυτής της επιθεώρησης «The Register».

Από την άλλη πλευρά, το Yahoo έχει επιδοθεί σε μια σειρά επιθετικών εξαγορών. Εξαγόρασε την Inktomi – για 235 εκατομμύρια δολάρια – μια υψηλού επιπέδου μηχανή αναζήτησης καθώς και την Ouverture για 1,63 δισ. δολάρια. Η Ouverture μόλις είχε απορροφήσει τις μηχανές αναζήτησης Altavista και AlltheWeb.

Τα έσοδα των μηχανών αναζήτησης προέρχονται από την πληρωμένη διαφήμιση:

• Διαφημίσεις που εμφανίζονται σε banner στην κεντρική οθόνη και σχετίζονται με τις αναζητήσεις των χρηστών.
• Διαφημίσεις που εμφανίζονται όταν ο χρήστης επιλέξει το αντίστοιχο link.
• Αποτελέσματα χορηγών. Τα αποτελέσματα των αναζητήσεων που εμφανίζονται στο Google στα δεξιά της οθόνης κάτω από τον τίτλο «Sponsored Links».

To Google είχε πάνω από 150.000 πελάτες στην πληρωμένη διαφήμιση. Το Yahoo – μετά την εξαγορά του Ouverture – ερχόταν δεύτερο με 100.000 πελάτες. Τα έσοδα από διαφήμιση στο διαδίκτυο αυξήθηκαν κατά 20% το 2004. Η αξία των μετοχών του Google το 2005 είναι 80 δισ., μεγαλύτερη από την αξία των μετοχών της αυτοκινητοβιομηχανίας Daimler Chrysler.

To 2005, τα έσοδα του Google από τις διαφημίσεις συνέχισαν την ανοδική τους πορεία. Η σημαντική αυτή αύξηση υπογράμμισε τη μαζική αποδοχή των μηχανών αναζήτησης ως νέα, μετρήσιμη διαφημιστική μέθοδο, η οποία και αντλεί διαφημιστικά κεφάλαια από τα παραδοσιακά μέσα.

Το 2005, το Google ξεκίνησε την προσπάθεια ψηφιοποίησης των περιεχομένων 15 εκατομμυρίων βιβλίων από τις συλλογές κορυφαίων βιβλιοθηκών στις ΗΠΑ και την Βρετανία (Πανεπιστήμια Harvard, Michigan, Stanford, Oxford καθώς και η δημόσια βιβλιοθήκη της Νέας Υόρκης). Αυτή η προσπάθεια βρήκε τους εκδοτικούς οίκους διχασμένους. Από την μία πλευρά οι εκδοτικοί οίκοι πιστεύουν ότι η δικτυακή ανάγνωση των βιβλίων θα βοηθήσει τις πωλήσεις μη εμπορικών τίτλων, από την άλλη ανησυχούν ότι τα σχέδια του Google μπορεί να μειώσουν μακροπρόθεσμα τα έσοδά τους.

Το Google δεν είναι ο πρωτοπόρος στον τομέα της ψηφιοποίησης βιβλίων. Υπάρχουν ήδη μικρές εταιρίες όπως η Internet Archive που όμως ασχολούνται – σε μικρότερη κλίμακα – με την ψηφιοποίηση βιβλίων για τα οποία δεν υπάρχουν πνευματικά δικαιώματα. Αυτήν την τακτική θέλει να ακολουθήσει και το Google προχωρώντας στην ψηφιοποίηση εξαντλημένων εκδόσεων και βιβλίων χωρίς πνευματικά δικαιώματα.

Σύμφωνα με την πολιτική του Google, όπως οι ιδιοκτήτες των ιστοσελίδων μπορούν να ζητήσουν να εξαιρεθούν από τα αποτελέσματα της μηχανής αναζήτησης, κατά παρόμοιο τρόπο οι εκδότες ορίζουν ποια βιβλία τους μπορούν να ψηφιοποιηθούν. Επιπλέον, η εκτύπωση θα καθίσταται δύσκολη και δεν θα επιτρέπεται η ανάγνωση μεγάλων αποσπασμάτων – μέχρι πέντε σελίδες – για βιβλία με πνευματικά δικαιώματα. Αντίθετα, για τα βιβλία χωρίς πνευματικά δικαιώματα θα επιτρέπεται η πλήρης ανάγνωσή τους.

Η Microsoft στα τέλη του 2005 ανακοίνωσε τη συνεργασία της με τη Βρετανική Βιβλιοθήκη, με στόχο την ψηφιακή σάρωση μέχρι το 2006, 25 εκατομμυρίων σελίδων από τα βιβλία που διαθέτει στη συλλογή της. Η διάθεση του περιεχομένου θα είναι δυνατή από το διαδικτύου μέσω της καινούργιας υπηρεσίας της Μicrosoft MSN Book Search. Η ανακοίνωση της Microsoft συμπίπτει με την διάθεση της πρώτης σειράς βιβλίων στο διαδίκτυο από το Google.

Ο φόβος συνδέεται όμως και με το έλλειμμα τεχνολογικής κατάρτισης των εκδοτικών οίκων απέναντι στις απαιτήσεις της ψηφιακής εποχής. Η ψηφιοποίηση απαιτεί από τις παραδοσιακές εκδοτικές δομές εκτεταμένη καινοτομία.

Παράλληλα, το Google σχεδιάζει να ψηφιοποιήσει το τηλεοπτικό πρόγραμμα. Το μεγαλύτερο εμπόδιο είναι ότι προς το παρόν του έχουν δοθεί πολύ περιορισμένες άδειες από τους τηλεοπτικούς σταθμούς.

Τέλος, το 2005 ανακοινώθηκε η συνεργασία μεταξύ IBM και Google για τη δημιουργία ενός εργαλείου αναζήτησης για εταιρικά δεδομένα. Υπολογίζεται ότι στις βάσεις δεδομένων των επιχειρήσεων το 80% είναι ακατέργαστη και αταξινόμητη πληροφορία. Με αυτό το εργαλείο θα διευκολύνεται η αναζήτηση εγγράφων, εικόνων, βίντεο και ηλεκτρονικών μηνυμάτων στις βάσεις δεδομένων των επιχειρήσεων.

Η Google, χρησιμοποιεί την δύναμη της IBM στις επιχειρήσεις αλλά και τη δημοτικότητα της μηχανής αναζήτησής για να εισχωρήσει στην αγορά των επιχειρήσεων όπου δεν έχει παρουσία.

Πολλοί αναλυτές εκτιμούν ότι ο απώτερος στόχος του Google είναι η δημιουργία ενός λειτουργικού συστήματος και ενός περιβάλλοντος εργασίας – αντίστοιχο των Windows –βασισμένα στο διαδίκτυο.

Τον Νοέμβριο του 2005, η Microsoft παρουσίασε τη νέα της πύλη στο διαδίκτυο με το όνομα Live.com. Στην πύλη αυτή περιλαμβάνονται όλες οι υπηρεσίες της Microsoft που είναι διαθέσιμες στο διαδίκτυο. Μεταξύ αυτών βρίσκεται το ανανεωμένο hotmail, υπηρεσίες instant messaging, υπηρεσίες ηλεκτρονικού ημερολογίου, λύσεις διασύνδεσης υπολογιστών με φορητές ηλεκτρονικές συσκευές (κινητά τηλέφωνα, φορητούς υπολογιστές, …). Η νέα πύλη θα φιλοξενεί διαφημίσεις καθώς η Microsoft επενδύει πολύ στην εμπορική αξιοποίησή της. Η Microsoft έχει προβλέψει τρία διαφορετικά μοντέλα τιμολόγησης για τις νέες υπηρεσίες της. Αρχικά, θα υπάρχουν οι δωρεάν online υπηρεσίες που θα συνοδεύονται από διαφημιστικά μηνύματα. Στην συνέχεια, οι ίδιες υπηρεσίες θα προσφέρονται με ορισμένα επιπλέον χαρακτηριστικά, έναντι μικρής χρηματικής συνδρομής. Τέλος, ορισμένες υπηρεσίες που απευθύνονται κατά κύριο λόγο σε μεγάλες επιχειρήσεις, θα διατίθενται προς πώληση, καθώς θα περιλαμβάνουν ένα μεγάλο εύρος πλήρως ανεπτυγμένων χαρακτηριστικών.

Η παραπάνω πύλη κινείται στην κατεύθυνση των δηλώσεων του Bill Gates ότι τα κυρίαρχα προγράμματα της Microsoft, τα Windows και το Office, πρέπει να διατεθούν δικτυακά.

Επιπλέον, η Google απέδειξε ότι μοντέλα που βασίζονται στη διαφήμιση μπορούν να λειτουργήσουν με επιτυχία . Η Microsoft ελπίζει να ξεπεράσει με επιτυχία τη Google, προσφέροντας δωρεάν λογισμικό μέσω διαδικτύου, καλύπτοντας το κόστος με διαφημιστικά έσοδα και χρεώνοντας τις πιο εξελιγμένες εκδόσεις των προγραμμάτων.

Ωστόσο, στη Microsoft υπάρχει προβληματισμός σχετικά με το πόσο δυναμικά πρέπει να αναπτυχθούν οι δικτυακές υπηρεσίες καθώς το πρώτο θύμα αυτής της δραστηριότητας θα είναι οι υπάρχουσες – μη δικτυακές – δραστηριότητές της. Θα βρεθεί δηλαδή να ανταγωνίζεται τα ίδια της τα προϊόντα. Επιπλέον, η κερδοφορία των online υπηρεσιών προς το παρόν υπολείπεται κατά πολύ της σημερινής κερδοφορίας των πακέτων της Microsoft.

Βοηθήστε μας: Πείτε μας τη γνώμη σας για την παραπάνω μελέτη. Μας ενδιαφέρει!

Πίσω στην αρχική σελίδα.