- Ποια είναι η διείσδυση της κινητής τηλεφωνίας;
- Γιατί τα έσοδα της κινητής τηλεφωνίας μειώνονται καθώς αυξάνεται η διείσδυση της;
- Είναι πιθανόν τα έσοδα της κινητής τηλεφωνίας να αυξηθούν μέσω της αύξησης του χρόνου ομιλίας των συνδρομητών;
- Ποιο είναι το μεγάλο πρόβλημα του ανταγωνισμου των εταιριών κινητής τηλεφωνίας;
- Ποια είναι η θέση της καρτοκινητής στην ελληνική αγορά;
|
|
|
Η διείσδυση της κινητής τηλεφωνίας στην Ελλάδα στο τέλος του 2004 εκτιμάται ότι προσέγγιζε συνολικά το
101% του ελληνικού πληθυσμού. Η κινητή τηλεφωνία παρουσιάζει ταχύτερους ρυθμούς ανάπτυξης από αυτούς της
σταθερής τηλεφωνίας με αποτέλεσμα τη διεύρυνση των εσόδων της κινητής τηλεφωνίας έναντι των συνολικών
εσόδων του κλάδου των τηλεπικοινωνιών. Το 2003, τα έσοδα της αγοράς κινητής τηλεφωνίας ξεπέρασαν αυτά της
αγοράς σταθερής τηλεφωνίας. Το 2004, σημείωσαν περαιτέρω αύξηση 14%, ενώ τα έσοδα της σταθερής
τηλεφωνίας μειώθηκαν κατά 4%. Η τάση για μερική υποκατάσταση της σταθερής τηλεφωνίας από την κινητή
αναμένεται να συνεχιστεί.
|
|
Το 101% διείσδυσης σίγουρα δεν αντικατοπτρίζει την πραγματικότητα σε ό,τι αφορά τους ενεργούς χρήστες που
χρησιμοποιούν το κινητό τους. Το ποσοστό αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι υπάρχουν χρήστες που είναι
συνδρομητές σε πολλές εταιρίες κινητής τηλεφωνίας ταυτόχρονα. Ωστόσο, πολλοί συνδρομητές παραμένουν
ανενεργοί για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Η πραγματική διείσδυση εκτιμάται ότι είναι κατά 20-30%
χαμηλότερη. Τέλος, ένας μεγάλος αριθμός αλλοδαπών από τις γειτονικές χώρες – που δεν περιλαμβάνονται στα
11 εκατομμύρια πληθυσμού – έχει προχωρήσει στην αγορά κινητών υπηρεσιών στην Ελλάδα.
|
|
Η αγορά υπηρεσιών κινητής τηλεφωνίας βρίσκεται σε φάση κορεσμού. Από το 1999 και μετά ο κλάδος έχει
παρουσιάσει σημαντική επιβράδυνση των ρυθμών ανάπτυξης των εσόδων.
|
|
Το παράδοξο είναι ότι παρόλη την ανάπτυξη της κινητής τηλεφωνίας, τα έσοδα ανά συνδρομητή παρουσιάζουν
σημαντική μείωση, με ετήσιο ρυθμό μεταβολής – 25,6% για την περίοδο 1998-2001. Η αντίστοιχη μείωση για
τις χώρες του ΟΟΣΑ είναι -9,7%. Τα έσοδα ανά συνδρομητή ήταν, το 2001, 226 δολάρια στην Ελλάδα, όταν ο
μέσος όρος των χωρών του ΟΟΣΑ ήταν 433 δολάρια.
|
Δύο δείκτες χρησιμοποιούνται στην βιβλιογραφία για να εκτιμήσουν τα έσοδα ανά χρήστη: ARPU-Average
Revenue Per Unit (or User) τα μέσα έσοδα ανά χρήστη και AMPU-Average Margin Per Unit (or User) το μέσο
περιθώριο κέρδους ανά χρήστη που αντιστοιχεί στο γινόμενο των καθαρών κερδών/εσόδων ανά χρήστη.
|
|
Τα έσοδα ανά συνδρομητή παρουσιάζουν συνεχή μείωση παρόλη την ιδιαίτερα αυξημένη διείσδυση της κινητής
τηλεφωνίας. Είναι ένα φαινόμενο που έχει παρατηρηθεί παγκοσμίως.
Η επικράτηση της κινητής τηλεφωνίας αποτελεί ένα πολύ καλό παράδειγμα επικράτησης μιας νέας τεχνολογίας.
Κατά την εισαγωγή της υπηρεσίας κινητής τηλεφωνίας στην αγορά, η υπηρεσία προσφέρεται σε υψηλές τιμές.
Πιθανοί πελάτες σε αυτό το στάδιο είναι αυτοί που δεν είναι ευαίσθητοι στο κόστος άλλα υιοθετούν την
υπηρεσία διότι τους ικανοποιούν κάποια χαρακτηριστικά της. Για παράδειγμα, οι επαγγελματίες έλκονται από
την φορητότητα ενώ κάποιοι άλλοι από το γεγονός και μόνο ότι πρόκειται για μια καινοτόμο υπηρεσία. Καθώς
η υπηρεσία κερδίζει μερίδιο της αγοράς, οι τιμές γίνονται πιο προσιτές λόγω και των οικονομιών κλίμακας,
του ανταγωνισμού των παρόχων και της βελτίωσης της τεχνολογίας. Για να προσεγγιστούν οι χρήστες που
έχουν ευαισθησία στην τιμή προσφέρονται φθηνές υπηρεσίες όπως η καρτοκινητή χωρίς πάγιο. Τα στατιστικά
για την κυριαρχία της καρτοκινητής επιβεβαιώνουν την παραπάνω ανάλυση. Εξηγούν, επίσης, την υστέρηση σε
έσοδα της κινητής τηλεφωνίας στην Ελλάδα σε σχέση με τον μέσο όρο των χωρών του OOΣΑ. Βλέπουμε λοιπόν ότι
στην πορεία επικράτησης της τεχνολογίας οι τιμές συνεχώς φθίνουν καθώς οι χρήστες αυξάνουν.
Σύμφωνα με Έρευνα Οικογενειακών Προϋπολογισμών το υψηλότερο ποσοστό δαπάνης για υπηρεσίες κινητής
τηλεφωνίας εμφανίζεται στις αστικές περιοχές, στα υψηλά εισοδήματα (1 εκατομμύριο και άνω), στα
νοικοκυριά με ένα άτομο και στις πολυπληθείς οικογένειες.
|
|
Υπάρχει μια σημαντική διαφορά εσόδων ανά συνδρομητή η οποία – κατά τους ειδικούς– μπορεί να καλυφθεί υπό
ορισμένες προϋποθέσεις (κινήτρων, ανάπτυξης της οικονομίας, κτλ.). Στην αύξηση των εσόδων μπορεί ακόμη
να συμβάλει η υιοθέτηση νέων υπηρεσιών, MMS, 3G, video… Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η επιτυχία
των ringtones. Πρόκειται για μια υπηρεσία προστιθέμενης αξίας που γνωρίζει μεγάλη και απρόβλεπτη επιτυχία.
|
Πράγματι αν ερμηνευτούν τα στατιστικά που αφορούν τα έσοδα ανά συνδρομητή, η αύξηση του χρόνου ομιλίας
των συνδρομητών αποτελεί πλέον την πιθανή πηγή εσόδων για τις εταιρίες κινητής τηλεφωνίας. Ωστόσο,
σωστά συμπεράσματα μπορούν να βγουν μόνο αν αναλογιστούμε τις οικονομικές δυνατότητες των Ελλήνων σε
σχέση με αυτές των κατοίκων άλλων χωρών μελών του ΟΟΣΑ. Πράγματι, τα έσοδα ανά συνδρομητή ήταν το 2001,
226 δολάρια στην Ελλάδα, όταν ο μέσος όρος των χωρών του ΟΟΣΑ ήταν 433 δολάρια. Όμως οι δαπάνες κινητού
στην Ελλάδα ως προς το ακαθάριστο εθνικό προϊόν (ΑΕΠ) (1,8%) είναι μεγαλύτερες από αυτές των χωρών του
ΟΟΣΑ (1,3%). Επομένως, αν δεν επέλθει η σύγκλιση με τη μέση ευρωπαϊκή οικονομική πραγματικότητα, τα έσοδα
πολύ δύσκολα θα αυξηθούν.
Ο μόνος άμεσος τρόπος αύξησης του χρόνου ομιλίας είναι η μείωση των τιμών. Η χρήση των υπηρεσιών κινητής
τηλεφωνίας είναι ελαστική ως προς τη χρέωση. Επομένως, μια μείωση του κόστους της μονάδας οδηγεί κατά
κανόνα – χωρίς αυτό να μπορεί ποτέ να προεξοφληθεί – σε αύξηση της χρήσης.
|
|
Η καρτοκινητή τηλεφωνία αποτελεί την κυρίαρχη κατηγορία υπηρεσιών κινητής τηλεφωνίας με 7 εκατομμύρια
χρήστες το 2003. Το χάσμα μεταξύ σύνδεσης καρτοκινητών και κινητών συνεχώς διευρύνεται.
Από τη σύγκριση της τιμολογιακής πολιτικής των εταιριών κινητής τηλεφωνίας στις χώρες του ΟΟΣΑ
συμπεραίνεται ότι όσο υψηλότερο είναι το επίπεδο ανάπτυξης τόσο χαμηλότερο είναι το κόστος των υπηρεσιών
κινητής τηλεφωνίας.
Η μεγάλη διείσδυση της κινητής τηλεφωνίας στην Ελλάδα έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση των περιθωρίων
ανάπτυξης της αγοράς. Στην Ελλάδα δραστηριοποιούνται τέσσερις εταιρίες κινητής τηλεφωνίας: η Cosmote
Κινητές Τηλεπικοινωνίες ΑΕ, η Q-Telecom AE, η Vodafone AE και η TIM ΑΕ . Οι ρυθμοί ανάπτυξης αναμένεται
να επιβραδυνθούν στο μέλλον. Σε αυτό συμβάλλει και η αδυναμία διαφοροποίησης των υπηρεσιών που
προσφέρουν οι πάροχοι. Επίσης, οι έλληνες καταναλωτές, ενώ εξοικειώνονται εύκολα με τις καινούργιες
συσκευές κινητών, είναι ιδιαίτερα επιφυλακτικοί στην υιοθέτηση νέων υπηρεσιών. Οι εταιρίες κινητής
τηλεφωνίας ανταγωνίζονται στα δίκτυα διανομής, στην τιμολογιακή πολιτική, στην ποιότητα παρεχομένων
υπηρεσιών και στις διαφημιστικές δαπάνες.
|
|
Η μη-διαφοροποίηση των υπηρεσιών κινητής τηλεφωνίας έχει ως αποτέλεσμα και οι τέσσερις εταιρίες να
προσφέρουν παρόμοιες υπηρεσίες. Επομένως έχουμε μαζική εμπορευματοποίηση των υπηρεσιών κινητής τηλεφωνίας
. Ο ανταγωνισμός διεξάγεται αποκλειστικά στις τιμές προσφοράς των υπηρεσιών. Με στόχο την αύξηση της
διείσδυσης τους, οι εταιρίες έχουν προχωρήσει σε σημαντικές μειώσεις τιμών των προσφερομένων υπηρεσιών.
Οι εταιρίες προσπαθούν να
εκμεταλλευτούν την πελατειακή βάση τους προωθώντας υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας. Τελευταίο παράδειγμα
τέτοιας υπηρεσίας είναι τα ringtones που απέφεραν σημαντικά συμπληρωματικά έσοδα στις εταιρίες.
|
|
Στις ΗΠΑ, το 95% των συνολικών δαπανών κινητής τηλεφωνίας το 2005, αφορούσε απλές κλήσεις. Μόνο το 5%
δαπανήθηκε για μεταφορά μηνυμάτων και άλλες υπηρεσίες μεταφοράς δεδομένων. Παρόλα αυτά, υπάρχουν
παραδείγματα πρωτοποριακών υπηρεσιών μεταφοράς δεδομένων, όπως η χρήση των κινητών από την αστυνομία για
μετάδοση στοιχείων, η χρήση μικροτσίπ – που επικοινωνούν μέσω του δικτύου της κινητής τηλεφωνίας – από
εταιρίες διανομής με στόχο τον έλεγχο της παράδοσης των εμπορευμάτων, κ.α. Το ποσοστό δαπανών για
υπηρεσίες δεδομένων ανέρχεται στο 15% για την Ευρώπη και στο 20% για την Ιαπωνία.
Παραγγείλτε το βιβλίο που περιέχει αυτήν τη μελέτη.
Πίσω στην αρχική σελίδα.
|